Prins Bernard heeft wellicht een derde buitenechtelijke dochter zo wist de Telegraaf gisteren te melden. Interessant, maar het is nu niet direct een bericht waarbij half Nederland van verbazing van de stoel rolt. Prins Bernard kende niet echt een vlekkeloze levenswandel. Hij had al twee buitenechtelijke dochter, dat had hij zelf al bekend. Dus waarom dan geen derde. Maar ja, aan de andere kant; iedereen kan wel zeggen dat hij of zij het resultaat is van een condoomloze uitspatting van Benno. Kijk, en voor zulke gevallen hebben we tegenwoordig van die handige DNA-testjes. Een beetje wangslijm opsturen naar een laboratorium en binnen een week heb je de uitslag; simpel.
Pretendenten
Wapenstilstanddag
Terwijl hier in Nederland traditiegetrouw het Carnavalistische seizoen wordt geopend op 11/11 houdt men zich in andere landen met meer serieuzere zaken bezig: Wapenstilstandsdag. Op 11 november 1918, om 11 uur ’s ochtends precies, na meer dan 4 jaar vechten, zwegen de wapens en was de Eerste Wereldoorlog ten einde. Een oorlog die aan miljoenen het leven had gekost en zwaar zijn stempel zou drukken op het verdere verloop van de Twintigste Eeuw. Een oorlog die gelukkig aan Nederland voorbij ging, hoewel het weinig scheelde aangezien in het oorspronkelijke Duitse aanvalsplan, het Von Schlieffenplan, de Duitse marsroute dwars door zuid-Limburg liep. Neemt niet weg dat Nederland alle diplomatieke zeilen moest bijzetten om neutraal te blijven en uiteindelijk ook niet ontkwam aan de rematch: de Tweede Wereldoorlog. Gezien de gevolgen en de reikwijdte van de Eerste Wereldoorlog is het niet verwonderlijk dat de interesse, hier in Nederland, enorm is gegroeid. Dat uit zich ondermeer in een groeiende aantal Nederlandstalige publicaties, websites, podcasts, etc. Steeds meer Nederlanders bezoeken de musea en de slagvelden. De afgelopen week besteedde het NOS-journaal aandacht aan het einde van de Eerste Wereldoorlog met korte reportages over Nederlanders die zich intensief bezig houden met “de oorlog die alle oorlogen moest beëindigen”; Peter Wories met zijn museum Le Poilu in Alkmaar, Tom Tacken, van de Veertienachtien podcast, bij de gereconstrueerde Dodendraad langs de Nederlands-Belgische grens, en Jean-Paul de Vries in het Franse Romagne met zijn museum ‘14-’18. Het zien van deze reportages doet beseffen dat je als Nederlander vandaag, 11 november, ook even stil mag staan bij de Groote Oorlog.
Hitler: Frontschwein oder Etappenschwein?
Is er nog iets verrassends te melden over de meest besproken persoon van de Twintigste Eeuw; Adolf Hitler? Je zou verwachten van niet, maar historicus Dr Thomas Weber van Aberdeen University is het toch nog gelukt. Hij heeft zich verdiept in tijd dat Hitler soldaat was bij het List-regiment tijdens de Eerste Wereldoorlog. Daarbij heeft bronnen aangeboord die tot nu toe door andere historici niet waren bestudeerd. Dagboeken en brieven van andere soldaten uit het List-regiment blijken een heel ander beeld te schetsen van Hitler: “…frontline soldiers shunned him as a "rear area pig" (Etappenschwein) based several miles from danger. The papers also disclose that List men saw Hitler as an object of ridicule, joking about him starving in a canned food factory, unable to open a tin with a bayonet. He was viewed by his comrades in regimental HQ as a loner, neither popular nor unpopular.” Dat Hitler langere tijd als ordenance had gediend is algemeen bekend. Wie zijn aanbeveling voor het IJzeren Kruis 1e klas leest krijgt de indruk dat Hitler onder de meest moeilijke omstandigheden zijn plicht deed: “Als Meldegänger leistete er sowohl im Stellungskrieg, als auch im Bewegungskrieg Vorbildliches an Kaltblütigkeit und Schneid und war stets freiwillig bereit, Meldungen in schwierigsten lagen unter größter Lebensgefahr durchzubringen.” Maar Weber kwam er tijdens zijn onderzoek achter dat Hitler ordonnans was bij het regiments hoofdkwartier, een relatieve veilige post in vergelijking met de soldaten die direct aan het front berichten moesten bezorgen. Weber betwijfelt dan ook of Hitler zijn Ijzeren Kruis 1e klas wel echt heeft verdiend: “ …the fact Hitler was awarded the Iron Cross had more to do with being known by the officers who could make recommendations, than his heroics in battle with the majority of awards made to enlisted men presented to support staff of regimental or divisional HQ staff rather than combat soldiers.”
Het verbaasd Weber dat hij nog zo veel zaken boven water heeft gekregen: “ I never thought I would write about Hitler as so many books have been written about his life. Virtually everything that we do know is based on Mein Kampf or Nazi propaganda. I was surprised how much new material we found and more than 70% of my book is based on previously unused sources…The myth of Hitler as a brave soldier and the camaraderie of the trenches was used by the Nazi party from the beginning in order to extend its appeal beyond the far right.”
Op 16 september verschijnt Dr Thomas Weber boek: Hitler’s First War
Bronnen: BBC, The Guardian, Daily Record
Ronde Tafel gevonden?
Britse historici denken dat ze de locatie van de beroemde Ronde Tafel van de legendarische koning Arthur te hebben gevonden in een recent ontdekt Romeins amfitheater te Chester. Zij gaan er vanuit dat Arthur’s kasteel, Camelot, voor een groot deel bestond uit reeds bestaande Romeinse bouwwerken m.n. dus het amfitheater. Een uitermate geschikte plaats om een grote ronde tafel zo lijkt het. Historic us Chris Gidlow over de ontdekking: “The first accounts of the Round Table show that it was nothing like a dining table but was a venue for upwards of 1,000 people at a time. We know that one of Arthur’s two main battles was fought at a town referred to as the City of Legions. There were only two places with this title. One was St Albans but the location of the other has remained a mystery…. In the 6th Century, a monk named Gildas, who wrote the earliest account of Arthur’s life, referred to both the City of Legions and to a martyr’s shrine within it. That is the clincher. The discovery of the shrine within the amphitheatre means that Chester was the site of Arthur’s court and his legendary Round Table.”
Fabriceerde Stephen Ambrose zijn bronnen?
In 2002 overleed op 66-jarige leeftijd de gevierde Amerikaanse historicus Stephen Ambrose. Van de vele publicaties die hij op zijn naam had staan was Band of Brothers, het indrukwekkende verhaal van een groep Amerikaanse parachutisten van de 101ste Airborne-divisie, het meest bekend. In 2001 werd er een zeer succesvolle 10-delige televisieserie van gemaakt; de kroon op zijn werk. Echter tegen de tijd dat Band of Brothers hoge kijkcijfers haalde, vertoonde de reputatie van Ambrose als geschiedwetenschapper al enige barsten. Er was kritiek op zijn onderzoekmethodiek, met name in het geval van zijn boek Nothing Like it in the World: The Men who Built the Transcontinental Railroad, 1863-1869 (2000), die door sommigen als knullig werd omschreven. Ook waren er beschuldigingen van plagiaat die in het beste geval misschien nog konden worden verontschuldigd als zijnde slordig annotatie.
Vulkanen en hun invloed op de geschiedenis
Dat een vulkaanuitbarsting het dagelijks leven duizenden kilometers verderop danig kan ontregelen is de afgelopen dagen wel duidelijk geworden. Dat is natuurlijk niet de eerste keer zoals ook blijkt uit de meest recente podcast van milieuhistoricus Dr. Jan Oosthoek van de University of Newcastle. In deze podcast gaat Oosthoek bijna 1500 jaar terug in de tijd naar het jaar 536. Een jaar van extreme weersomstandigheden als gevolg een zogenaamde stofsluier die naar alle waarschijnlijkheid werd veroorzaakt door een vulkaanuitbarsting. De oogst was in 536 dan ook ronduit miserabel met hongersnood als resultaat. De pest van Justinianus, enkele jaren later, had hierdoor waarschijnlijk ook meer impact. Oosthoek verhaalt ook over andere vulkaanuitbarstingen die hun invloed hebben gehad op het verloop van de geschiedenis en waagt zich bovendien aan een uitspraak over de mogelijke gevolgen van de recente uitbarsting op IJsland. Jan Oosthoek’s podcast kun je hier beluisteren.
New Books In History
Podcast is een geweldige uitvinding; met een mp3-spelertje op de fiets, van en naar het werk, is het mogelijk om je te laten vermaken of om je kennis bij te spijkeren. In mijn geval hebben vooral historische podcasts de voorkeur. Binnen het Nederlandse taalgebied is er helaas niet zoveel aanbod op dat gebied. Nu zegt kwantiteit natuurlijk niets over de kwaliteit. Dat bewijst bijvoorbeeld Tom Tacken met zijn Veertien Achtien podcast over de Eerste Wereldoorlog; een gedegen Nederlandstalige podcast van hoog niveau. Maar ja, Tacken’s wekelijkse uitstapje naar de Grote Oorlog duurt over het algemeen maar een klein kwartier en mijn podcast-behoefte gedurende week is vele malen groter.
Connected Histories project
In het Verenigd Koninkrijk wordt onder leiding van de Universiteit van Sheffield hard gewerkt aan het Connected Histories project. Het is de bedoeling dat het project één toegang gaat bieden voor een groot aantal archieven en databanken uit de periode 1500-1900. Om er maar eens wat cijfers tegen aan te gooien; het team achter het project zegt dat het toegang tot 14 grote databases van primaire bronteksten gaat bieden, alles bij elkaar zo’n 412 miljoen woorden, daarnaast ook nog 469.000 publicaties en 3,1 miljoen pagina’s tekst, 87.000 kaarten en afbeeldingen, 254.000 personen in databases, en meer dan 100 miljoen namen.
"There are a number of electronic resources that have been created by universities and by commercial providers They are all available, and all separate and some require subscriptions. What we are trying to do is join them up to create an integrated search facility so you do not have to conduct more searches than necessary. We are creating a kind of sophisticated Google for those selected range of resources that we know are of high quality", zo verklaarde projectleider Professor Robert Shoemaker van de University van Sheffield aan de BBC.
Momenteel zijn er een 12-tal instellingen die hun collecties willen ontsluiten voor het project te dragen en dit aantal zal zeker gaan groeien. De eerste fase van de Connected Histories project zal worden afgerond in maart 2011.
Mein Copyright
Sinds jaar en dag bestaat de misvatting dat Adolf Hitler’s boek "Mein Kampf" een verboden boek zou zijn in Duitsland. Het ligt echter iets genuanceerder. De deelstaat Beieren is eigenaar van het boek en laat simpelweg geen herdruk toe. Het copyright dat Beieren bezit loopt echter af in 2015. Om te voorkomen dat over 5 jaar louter neo-nazi’s met goedkope pockets op kringlooppapier de markt gaan verzadigen heeft men in Beieren besloten dat er wetenschappelijk geannoteerde uitgave moet komen die hieraan een tegenwicht moet gaan bieden. Het gerenommeerde Institut für Zeitgeschichte gaat zich aan deze taak wijden. Er zijn echter ook twijfels over een dergelijke geannoteerde editie: "How can you annotate an 800-page monologue exposing Hitler’s insane worldview? After every single line you would have to write, ‘Hitler is wrong here,’ and then ‘Hitler is completely off the rails here,’ and so on.", aldus Wolfgang Benz van het Zentrum für Antisemitismusforschung. Tja, het kan anders best interessant zijn wat er zoal door de dames en heren historici in de kantlijn wordt gekrabbeld. Maar aan de andere kant er is ook nog best te leven met een ordinaire ‘in your face’ uitgave van Mein Kampf. Alsof iemand opeens een nazi zal worden na het lezen van dit boek. Daar zal wellicht toch iets meer voor nodig zijn; vier vergeefse jaren in de loopgraven, een vader als douanebeambte of een afwijzing van de kunstacademie, ik noem maar wat. Je mag je trouwens afvragen waar men zich druk over maakt. Als puntje bij paaltje komt kun je op het internet met één klik al kennis nemen van Hitler’s gedachtegoed. klik hier voor Mein Kampf "im Original Verfassung", hier om een mooie pocketuitgave bestellen bij Amazon voor nog geen $15,-, hier voor de Nederlandse uitgave (© Nederlandse staat) op Radio Islam (weet Geert hier van?), en hier en hier op MP3 voorgelezen door de een of andere ex-BDM-ster; lekker handig tijdens het joggen of op de stormbaan. Copyright? Welk copyright? Het is maar goed voor Hitler dat er in zijn tijd geen internet was anders was hem zijn grootste bron van inkomsten, meer dan 1 miljoen Reichsmark, door de neus geboord.
Teppichfresser
Ergens in de zomer van 1945, na de val van Berlijn, bezocht een soldaat van het Britse ‘Green Howards’ regiment de bunker van Hitler. Tja, en wat doet een goed soldaat bij een dergelijke gelegenheid? Die zorgt ervoor dat ie een mooi souvenir overhoudt aan zo’n memorabel bezoek. Helaas waren velen hem al voor geweest; nergens een fraaie Luger, IJzeren Kruis of ss-dolk te bekennen, en als gevolg moest hij zich tevreden stellen met een stukje van Hitler’s tapijt.

